Opflakkeringen en graad van handicap : er is niet altijd een verband
Net zoals syfilis, een ziekte die ooit veel voorkwam, krijgt multiple sclerose weleens het etiket van « simulator » of « veinzer » opgekleefd. Niet geheel onterecht, want het aantal variaties in klinische verschijningsvorm van de ziekte is quasi onuitputtelijk. Deze klinische variabiliteit zien we ook op het niveau van de ziekte-evolutie. Een recente studie toont aan dat men ook in dit verband beter niet op uiterlijke verschijnselen kan voortgaan: méér opflakkeringen betekent niet noodzakelijk méér handicap.
Een Amerikaanse groep (M. Gorman et al. Arch Neurol. 2009; 66: 54-9) vergeleek de evolutie van remittente multiple sclerose bij een groep van 110 patiënten bij wie de ziekte op volwassen leeftijd was vastgesteld (de gemiddelde leeftijd waarop de diagnose werd gesteld was 34,4 jaar) met de ziekte-evolutie bij een groep van 21 patiënten die de ziekte al op jonge leeftijd hadden gekregen (gemiddelde leeftijd van de diagnose: 15,4 jaar).
Traditioneel duikt multiple sclerose op tussen 20 en 40 jaar, maar in ongeveer
10 % van alle gevallen manifesteert de ziekte zich voor de leeftijd van 18 jaar.
De patiënten die in de studie waren opgenomen, werden gemiddeld twee keer per jaar gecontroleerd over een periode van 3,5 tot 4 jaar.
In de groep van mensen met pediatrische multiple sclerose lag het jaarlijks aantal nieuwe opflakkeringen bijna drie keer hoger dan bij de patiënten bij wie de ziekte pas op volwassen leeftijd was opgedoken: respectievelijk 1,13 tegenover 0,4 per jaar, p < 0,001, een resultaat dat nauwelijks wijzigde wanneer men de duur van de gevolgde basisbehandeling incalculeerde. Deze vaststellingen leidden tot grote verwondering, vermits algemeen werd aangenomen dat multiple sclerose die zich op jonge leeftijd manifesteert, een minder snelle progressie kent dan MS die op volwassen leeftijd opduikt.
Als verklaring voor deze tegenstrijdige gegevens stellen de auteurs dat opflakkeringen vooral verband houden met ontstekingsreacties, en dat er vandaag behandelingen beschikbaar zijn die deze ontstekingen goed onder controle kunnen houden. Met andere woorden: als multiple sclerose die tijdens de kinderjaren opduikt minder snel tot handicap leidt, betekent dit in de eerste plaats dat deze ziektevorm veeleer op een inflammatoire dan op een degeneratieve wijze evolueert.
De auteurs van de studie wijzen er ook nog op dat bij kinderen de neuroplasticiteit groter is, waardoor letsels aan de axonen zich beter herstellen en de remyelinisatie van betere kwaliteit is.
Dr Jean-Claude Lemaire
